Kịch bản này làm thay đổi cảnh quan chính trị Pháp : lần đầu tiên kể từ năm 1958, cánh hữu cộng hòa vắng mặt tại vòng hai và cũng là lần đầu tiên, cả hai đảng lớn truyền thống tả-hữu vốn ngự trị chính trường Pháp từ gần nửa thế kỷ qua, đảng Những Người Cộng Hòa và Đảng Xã Hội, không có ứng viên ở vòng hai.
Theo các thẩm định ban đầu của các viện thăm dò, ứng viên Emmanuel Macron, cựu bộ trưởng Kinh Tế, 39 tuổi, đã về đầu với hơn 23% số phiếu. Ông nói với AFP : « Giờ đây, chúng ta lật hẳn sang một trang mới trong đời sống chính trị Pháp ».
Bà Marine Le Pen, về nhì với hơn 21% số phiếu. Nhóm cố vấn thân cận của ứng viên này coi đây là một thắng lợi lịch sử đối với « những người yêu nước và đề cao chủ quyền quốc gia ». Theo tất cả các cuộc thăm dò dư luận trong nhiều tuần qua, tại vòng hai ngày 07/05, bà Le Pen đều bị thua.
Sau thất bại của ứng viên François Fillon, thuộc đảng Những Người Cộng Hòa, các chính trị gia cánh hữu « nặng ký » đã tuyên bố ủng hộ ứng viên cánh trung Macron. Thủ tướng chính phủ cánh tả thuộc Đảng Xã Hội Bernard Cazeneuve, cũng lên tiếng kêu gọi bỏ phiếu cho ông Macron.
Ông Emmanuel Macron, vào năm ngoái, đã lập ra phong trào chính trị « Tiến Bước » và tự coi mình không thuộc cánh tả, không thuộc cánh hữu. Sau vòng một, ông ở vị thế rất thuận lợi để giành thắng lợi trong vòng hai và trở thành tổng thống trẻ nhất của nền Cộng Hòa, trẻ hơn cả Louis-Napoléon Bonaparte (sinh năm 1808, làm tổng thống năm 1848 - 1851).
Đối thủ của ông Macron ở vòng hai là bà Marine Le Pen. Chính trị gia này đã lập lại được thành tích của người cha là ông Jean Marie Le Pen trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2002. Tuy nhiên, thắng lợi của bà Le Pen lần nay không gây ngạc nhiên vì nhiều cuộc thăm dò dư luận trước đây đều thẩm định là bà Le Pen sẽ về đầu tại vòng một, nhưng sẽ thua ở vòng hai.
Chủ nhật, 23/04/2017, 08:37 AM
Marine Le Pen và sự trỗi dậy giữa lòng nước Pháp bi quan
Marine Le Pen, con gái một nhà cực hữu Pháp, đã tìm được chỗ đứng trong lòng nước Pháp đang bất an vì các cuộc tấn công khủng bố lẫn triển vọng kinh tế nghèo nàn.
Khi chiếc xe chở những người ủng hộ đảng Mặt trân Dân tộc Pháp rời khỏi hội trường Dôme của thành phố Marseille hôm 19/4, một nhóm phụ nữ Hồi giáo, phần lớn với khăn trùm đầu, đứng bên dưới một cầu vượt gần đó và ngập ngừng đưa mắt nhìn theo. Đó là bức tranh nhỏ của nước Pháp ngày nay, nơi đã tạo ra lẫn chứng kiến sự trỗi dậy của Marine Le Pen, lãnh đạo đảng cực hữu Mặt trận Dân tộc.
"Ngày càng có nhiều người đến từ thế giới thứ ba và tìm cách lợi dụng những phúc lợi của chúng ta", Le Pen nói trước 5.000 người ủng hộ tại Marseille.
"Đó là một lựa chọn của văn minh. Tôi sẽ là tổng thống của những người Pháp muốn tiếp tục sống ở Pháp theo cách của người Pháp", New York Times dẫn lời bà.
Ứng viên tổng thống Pháp Marine Le Pen. Ảnh: Reuters.
Với những phát ngôn phản đối người nhập cư, Marine Le Pen có thể là một chính trị gia cực hữu trong mắt những người bên ngoài nước Pháp. Nhưng Le Pen cũng là người đã biến đảng Mặt trận Dân tộc đầy tinh thần bài ngoại và phân biệt chủng tộc - dấu tích của người cha Jean-Marie Le Pen, người sáng lập đảng - trở nên ôn hòa và gần gũi hơn với cử tri Pháp.
'Nhân danh người dân'
Cách Le Pen đang tranh cử không khác gì những nhà dân túy trỗi dậy khắp châu Âu trong năm qua. Bà muốn đưa Pháp ra khỏi khu vực đồng tiền chung euro, hạ thấp vai trò của NATO và hứa sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý tương tự Brexit để định đoạt tương lai Pháp ở EU. Le Pen cho rằng Brexit là sự kiện quan trọng nhất từng xảy ra sau sự sụp đổ của Bức tường Berlin và chiến thắng của Tổng thống Donald Trump ở châu Âu đang "góp thêm một viên gạch để xây dựng thế giới mới".
Khẩu hiệu chiến dịch tranh cử tổng thống năm nay của Le Pen là “Nhân danh người dân”. Và tất nhiên bà nói về người dân Pháp.
“Bà ấy đấu tranh cho một quốc gia có chủ quyền, tự do và đầy lòng yêu nước”, Florian Philippot, cộng sự thân tín của Le Pen, diễn dịch chương trình nghị sự của bà.
Trong khi đó, The Economist miêu tả: “Bà ấy tin rằng mình đang thực hiện một sứ mệnh của người ái quốc. Bà ấy muốn bảo vệ một nước Pháp đầy hoài cổ trước những mối đe dọa thấy được - đồng euro, toàn cầu hóa, sự cạnh tranh, người nhập cư và chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan”.
Từ rất lâu trước cuộc vận động tranh cử tổng thống, rất lâu trước khi Donald Trump trở thành hiện tượng tại Mỹ hay các chính trị gia trên khắp châu Âu kêu gọi đóng cửa biên giới và dựng lên những hàng rào thép gai, Le Pen đã là người so sánh cảnh tượng các tín đồ Hồi giáo cầu nguyện ở đường phố Paris như cuộc xâm lăng của Phát xít hay chỉ trích “châu Âu không biên giới”.
Người Hồi giáo cầu nguyện trên đường phố gần một thánh đường tại Paris, Pháp. Ảnh: AP.
Bà không cần những cuộc tấn công vào Paris hay Nice để trở thành người theo đuổi chính sách khép cửa với người nhập cư và người tỵ nạn.
Ngày nay, Le Pen hứa hẹn các biện pháp "tạm dừng" nhập cư ngay khi bà lên nắm quyền, chấm dứt quy định "đoàn tụ", vốn cho phép thân nhân người nhập cư được vào Pháp hay trục xuất, cắt giảm hỗ trợ y tế đối với những người nhập cư bất hợp pháp.
Quỹ đạo của người cha
Từ khi còn là một đứa trẻ cho đến gần đây - khi bà khai trừ cha mình khỏi đảng, Le Pen hiếm khi sống ngoài vòng quỹ đạo của Jean-Marie Le Pen.
Một đêm mùa đông năm bà 8 tuổi, 20 kg thuốc nổ được thả xuống căn hộ của gia đình Le Pen nhằm ám sát cha bà. “Từ khi còn chơi với búp bê, tôi đã ý thức được điều khủng khiếp và phi lý đó: Người ta không đối xử với bố tôi như những người khác, chúng tôi không được đối xử như vậy”, Le Pen kể lại trong quyển hồi ký Against The Flow (tạm dịch: Ngược dòng nước) năm 2006.
Cuộc ly hôn ồn ào của cha mẹ, khi Le Pen ở tuổi thiếu niên, đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng bà. Thông tin về cuộc hôn nhân tan vỡ và việc mẹ Le Pen bỏ đi với người tình trẻ xuất hiện trên báo mỗi ngày. Vào lúc đỉnh điểm, người mẹ xuất hiện trên tạp chí Playboy để chọc tức chồng cũ. Ba chị em gái Le Pen tiếp tục sống với cha.
Đó cũng là lúc bà bắt đầu theo cha đến các sự kiện chính trị. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2006, bà giải thích đó là cách duy nhất để bà tìm hiểu về cha mình và để ông biết về bà.
Đến tuổi trưởng thành, người cha vẫn phủ bóng lên đời Le Pen, dù bà muốn hay không. Công việc đầu tiên của Le Pen trong vai trò luật sư là ở văn phòng một người bạn của cha bà. Tại đây, Le Pen chủ yếu bào chữa cho các hành động quá khích của những người cực hữu. Năm 1997, bà kết hôn với một nhà hoạt động trong đảng Mặt trận Dân tộc, sau đó nghỉ việc và gia nhập đảng này.
“Bà ấy từng cố sống cuộc đời riêng. Chuyện đó bất thành. Người con gái út chưa bao giờ thoát được khỏi cha bà”, Renaud Dely viết trong chuyên luận “The Real Marine Le Pen” (tạm dịch: Con người thật của Marine Le Pen).
Thế nhưng, khi Le Pen ngày càng có kinh nghiệm chính trị, bà nhận ra rằng con đường của bố mình sẽ không bao giờ đưa đảng Mặt trận Dân tộc tiến gần đến các cử tri đại chúng.
“Bà ấy hiểu rằng chừng nào đảng của họ còn bị xem là những kẻ phân biệt chủng tộc và bố bà ấy còn tiếp tục phủ nhận tội ác Lò thiêu Holocaust, sẽ không có tương lai nào cho họ”, Bloomberg dẫn lời Nicolas Lebourg, một nhà nghiên cứu chính trị cực hữu ở Đại học Montpellier.
Đỉnh điểm của sự xung đột giữa cha con nhà Le Pen là khi Jean-Marie, trong một lần xuất hiện trên truyền hình hồi tháng 4/2015, khăng khăng Lò thiêu Holocaust chỉ là một “chi tiết” của Thế chiến thứ 2. Sau 4 tháng xung đột trong nội bộ đảng, Marine Le Pen đẩy cha bà khỏi đảng do chính ông sáng lập. Cho đến nay, Le Pen và người cha 88 tuổi vẫn không nói chuyện với nhau.
Jean-Marie Le Pen đột ngột xuất hiện và phát biểu tại buổi tuần hành hàng năm của đảng Mặt trận Dân tộc hồi năm 2015. Marine Le Pen được cho đã tìm cách ngăn cha mình phát biểu trước đó. Ảnh: AFP.
Jean-Yves Camus, một nhà nghiên cứu và là đồng tác giả cuốn “Chính trị cực hữu ở châu Âu” nhận định: “Về mặt chính trị, ông ấy xem như đã chết. Nhưng về mặt tư tưởng, gốc rễ vẫn ở đó”.
Các nhà quan sát nhận định Jean-Marie chưa từng mong muốn nắm quyền, việc tiến xa trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2002 là một bất ngờ với chính ông. Le Pen thì khác, bà chiêu mộ quanh mình các chuyên gia về hoạch định và có kế hoạch rõ ràng cho việc nắm quyền. Ngoài ra, những bi kịch cá nhân đã sớm tạo nên cho Le Pen tâm thế của một "nạn nhân", một "kẻ bên lề" và khiến cử tri nhìn bà như một chính trị gia có phần khác biệt so với giới tinh hoa.
Nước Pháp không còn hạnh phúc
Marine Le Pen đã luôn là một người cực hữu, nhưng điều khiến bà trở thành ứng viên nặng ký cho vị trí tổng thống Pháp chính là những bất ổn liên tục ập đến châu Âu vài năm qua và cuộc khủng hoảng tài chính gần một thập niên của Pháp. Những nỗi lo lắng hiện tại của người Pháp không làm khởi sinh ra Le Pen, nhưng nó đưa bà vụt lên. Kể từ đầu năm 2015 đến nay, hơn 200 người Pháp đã thiệt mạng vì những vụ tấn công khủng bố, đó cũng là thời gian Le Pen trở thành ngôi sao mới trên chính trường Pháp.
“Le Pen chính là sự lựa chọn của một nước Pháp không còn hạnh phúc”, Financial Times bình luận.
Sự trỗi dậy của Le Pen đi cùng với nỗi bất an lẫn tức giận của người dân ở Pháp nói riêng và châu Âu nói chung. Ảnh: Reuters.
Tờ báo dẫn nghiên cứu chung giữa Viện Chính trị học Paris và Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Ứng dụng tại Pháp cho thấy sự phân chia rõ rệt 2 luồng cử tri tại Pháp trong cuộc bầu cử sắp tới: một nước Pháp “bi quan” trở thành lực lượng ủng hộ Le Pen trong khi những người lạc quan quay sang ứng viên trung lập Emmanuel Macron.
Cũng theo nghiên cứu này, có một nỗi bất an về sự thịnh vượng bị suy thoái đang len lỏi trong các cử tri Pháp, bất chấp độ tuổi, học vấn hoặc tình trạng kinh tế. Chính cảm giác này đã mang lại sự ủng hộ cho đảng Mặt trận Dân tộc của Le Pen trước những chính đảng khác.
Các nhà nghiên cứu giải thích rằng sau 10 năm khủng hoảng tài chính, rất nhiều người, không chỉ tầng lớp trung lưu và lao động, đã mất hy vọng vào một tương lai tươi sáng hơn về mặt kinh tế. Họ bỏ phiếu cho Le Pen như một sự lựa chọn trong cơn “khủng hoảng niềm tin”.
“Chúng ta thường nghĩ rằng chỉ có người nghèo và ít học thiệt thòi vì toàn cầu hóa. Điều đó không hẳn đúng, những người có học thức cao thường phải cạnh tranh trong những môi trường khốc liệt hơn và không phải lúc nào họ cũng chiến thắng”, Financial Times dẫn lời Martial Foucault, Viện trưởng Viện Chính trị học Paris và là đồng tác giả nghiên cứu.
Marine Le Pen được dự đoán sẽ chiến thắng cách biệt trong vòng 1 cuộc bầu cử tổng thống Pháp nhưng sẽ thua trong vòng 2 - vòng đối đầu trực tiếp của 2 ứng viên.
“Dù vậy, nếu có điều gì các cuộc bầu cử năm 2016 đã dạy chúng ta, đó là hãy trông chờ đều khó trông chờ nhất”, Business Insider nhận định.
Zing News
GETTY IMAGESMarine Le Pen tóc vàng có thể là niềm hãnh diện của gia đình Le Pen vì vượt trội hơn cha, Jean-Marie Le Pen nhưng lại khiến nhiều người lo ngay ngáy, kể cả các nước láng giềng.
Vận mệnh Liên hiệp châu Âu cũng trở nên mờ nhạt, nếu bà Chủ tịch Mặt trận Quốc gia Pháp (FN) trở thành tổng thống.
Tranh cử tổng thống năm 2002, người cha Jean-Marie Le Pen đã làm sững sờ cả nước Pháp khi lọt vào vòng hai của cuộc đua vào điện Elysée với tỷ lệ 17,79% phiếu bầu.
Ứng viên cánh tả sáng giá Lionel Jospin thất cử khi tụt xuống vị trí thứ ba.
Cựu chiến binh tham chiến tại Việt Nam làm cả hai phái tả và hữu quên đi những cái kèn cựa lúc đó, để cùng hô hào dồn phiếu cho tổng thống vừa miễn nhiệm Jacques Chirac.
Kết cục, ông Chirac đăng quang thêm một nhiệm kỳ với số phiếu 'cao vô lý', như tỷ lệ thường dành cho các nhà độc tài: 82,2%.
Phe tả Pháp đến nay còn đau về vụ này mà họ gọi là là 'vụ Chichi', như gọi chó vì phải đi xuống đường đưa phiếu cho ứng cử viên đối nghịch.
Năm nay, ngược lại, nếu bà Marine Le Pen không vào qua vòng một mới là kinh ngạc.
Vì tâm lý dân Pháp đã thay đổi và nhiều khẩu hiệu thiên hữu nay trở nên bình thường ở chốn công khai.
Khóc vì thất thủ ở Điện Biên Phủ
GETTY IMAGESNăm 1953, với hai người bạn, Pierre Petit, và cựu thị trưởng thành phố Nice, Jacques Peyrat, Jean-Marie Le Pen tình nguyện vào lính dù sang Đông Dương chống lại 'Quỷ đỏ Việt minh'.
Hung hãn, liều lĩnh, ngay trong trận đầu tiên đụng độ tại Kiến An (Hải Phòng), khi đại úy chỉ huy hoảng loạn ra lệnh rút lui lúc đơn vị rơi vào trận địa phục kích của Việt Minh, Jean-Marie đã dí súng vào gáy cấp trên, dằn giọng 'ông lùi một bước, tôi bắn bể đầu'.
Khi được hỏi về việc này có thật hay không, cựu chủ tịch danh dự của Mặt trận Quốc gia Pháp đã không bác bỏ.
Ngày 7/5/1954, Điện Biên Phủ thất thủ, Jean-Marie Le Pen đau buồn, khóc lóc vật vã.
Bầu cử Pháp: Jean Luc Mélenchon là ai?
Hiệp sỹ trẻ Macron sẽ cứu nước Pháp?
Rút vào Sài Gòn để phụ trách trị sự tờ báo lính Caravelle, viên sĩ quan Lê dương cay đắng:
"Thời điểm này tôi hiểu phải làm điều gì khác, chứ không phải cầm súng và có lòng dũng cảm là đủ để giành chiến thắng trong chiến tranh."
Cuộc viễn chinh bảo vệ đế chế thực dân trên mảnh đất Đông Dương hằn trong tâm trí của Jean-Marie Le Pen và thất bại tiếp theo của Pháp tại Algerie là tiền đề cho ông Le Pen dấn thân vào chính trị.
Với một con mắt để lại tại chiến trường và lòng hận thù, như ông nói "nỗi nhục Đông Dương và vết bầm dập của cuộc chiến tranh Algérie đã đưa tôi đến quyết định dấn thân vào chính trị".
Người 'anh hùng chỉ có một ngươi thôi' đã tận dụng thói biếng nhác, thờ ơ, nông nổi chính trị của cử tri Pháp tập kích thành công vòng một năm 2002.
Giống y như người dân Anh vắng mặt ngày bỏ phiếu nói 'đi hay ở' với Liên hiệp châu Âu, để rồi buồn, rồi thẫn thờ.
Với người cha còn là một sự đột biến, một phút lơ đãng của những người vô trách nhiệm về quyền công dân, thì hiện tại Marine là lo thường trực của tất cả các chính trị gia.
GETTY IMAGESCác dự báo nói, nếu chọn cách phổ thông đầu phiếu chỉ có một vòng thì chắc chắn nước Pháp chia rẽ sẽ có một nữ tổng thống với tỷ lệ một trên ba cử tri (32%) ủng hộ Mặt trận Quốc gia của Marine Le Pen.
Họ dễ nghe lọt tai các lập luận đơn giản:
"Người nước ngoài cướp công ăn, việc làm của dân Pháp. Họ đến chỉ để lợi dụng, ăn bám trợ cấp xã hội, đẻ một đống con để 50 năm nữa nước Pháp trở thành một nước theo đạo Hồi..."
Điều đó lý giải vì sao 48% giai cấp công nhân, thợ thuyền bị mê hoặc bởi người phụ nữ 'một mình chống lại 10 người đàn ông'.
Nhìn trên bản đồ nước Pháp, nơi nào là những vùng trũng về kinh tế, giáo dục, nơi đó là mảnh đất của Mặt trận Quốc gia.
'Thoát khỏi EU'
Marine Le Pen lấy cụm từ 'nhân danh dân tộc' chống lại 'hệ thống toàn cầu hóa', lèo lái chủ nghĩa cực đoan bài ngoại kháng cự chính sách về nhập cư, về liên minh Châu Âu của các tổng thống tiền nhiệm.
Marine cho đăng những hình ảnh phản cảm về Nhà nước Hồi giáo tự xưng cắt đầu con tin và không ngần ngại gán cho nạn nhân chịu bạo hành của cảnh sát là kẻ 'bỉ ổi', phát ngôn gây sốc về việc tín đồ Hồi giáo 'lấn chiếm' hè phố làm nơi cầu nguyện.
Đảng Mặt trận Quốc gia tuyên truyền cho việc ra khỏi EU như lối thoát cho sự trì trệ kinh tế, mang lại sức mua cho người dân.
Hoặc nâng mức trần cho những người có kinh tế eo hẹp, người về hưu, hứa dành cho họ một khoản tiền thưởng với tiền thu được từ việc tăng thuế nhập khẩu.
Số tiền này khoảng 80 euro hàng tháng, cho bất cứ ai có lương dưới 1500 euro.
Marine Le Pen chủ trương từ bỏ đồng euro để quay lại với đơn vị tiền tệ cũ của Pháp là đồng franc.
Với nữ ứng cử viên tổng thống này, ra khỏi Eurozone như là liều thuốc diệu kỳ, đồng tiền Pháp sẽ được phá giá, là bàn đạp cho khu vực xuất khẩu. Paris lại có thể thanh toán nợ công cho nước ngoài bằng đồng franc phá giá.
Marine khai thác triệt để quan điểm bài ngoại:
- Hứa hẹn trục xuất các phần tử cực đoan nước ngoài, phong tỏa visa dài hạn;
- Xác minh người mang thị thực đó không 'cướp việc làm' của công dân Pháp;
- Đánh thuế 10% đối với các hợp đồng lao động dành cho người nước ngoài;
- Tái lập kiểm soát biên giới nước Pháp, huy động lực lượng quân trừ bị tuần tra biên giới.
'Nhân danh dân tộc' với cành hoa hồng xanh không gai, trộn màu xanh của cánh hữu và bông hồng của cánh tả, Marine Le Pen đang gửi đến các nhà chính trị truyền thống sự lộ tức giận của dân trước bệnh giỏi nói, lơ đãng ăn người, nói trước, quên sau.
Không ai nghĩ một kịch bản có thể xảy ra là Marine Le Pen sẽ lọt qua vòng hai.
Nếu có, đó sẽ là một thảm họa cho nước Pháp, theo người viết bài này.
Đừng nên nghĩ rằng câu 'Con hơn cha là nhà có phúc' đúng trong trường hợp này. Sự thù hận của người cha Jean-Marie Le Pen không phải là hạt mầm tươi tốt cho một thế giới còn nhiều oán thù.

Các chuyên mục 










Ông Emmanuel Macron (T), bà Marine Le PenREUTERS
3 ngân hàng trung ương lớn nhất thế giới và "con gorilla" 13.000 tỷ USD trên thị trường tài chính quốc tế
Hết thời lao động giá rẻ, "công xưởng thế giới" tiến hóa lên "Trung Quốc 2.0"
Chỉ chiếm chưa đến 1% diện tích và 5% dân số Trung Quốc nhưng khu vực này tạo ra hơn 10% GDP và 1/4 tổng kim ngạch xuất khẩu
Không phải thao túng tiền tệ, đây mới là thách thức kinh tế lớn nhất mà Trung Quốc đặt ra cho Mỹ
Không muốn đô thị tắc đường và ngổn ngang thì đừng ... đỗ xe miễn phí
Oscar Munoz: Từ người hùng giải cứu United Airlines đến kẻ "đổ thêm dầu vào lửa"
Tổng thống Trump đang "mắc kẹt"?
Ông Tập và ông Trump nói về chuyện gì khi ăn tối tại Florida?
Số xe Ford bán ra trong 1 tháng gấp 9 lần Tesla bán cả quý, tại sao nhà đầu tư vẫn chọn cổ phiếu Tesla?
"Gặp" người vén bức màn số liệu về nền kinh tế Trung Quốc
Tổng thống Trump chống nhập cư, người gốc Á sống trong nỗi lo